Αγωγός φυσικού αερίου EastMed: Ενα σημαντικό στρατηγικό έργο που “αναβίωσε” το 2016

0

Υπογράφεται σήμερα στην Αθήνα η διακρατική συμφωνία μεταξύ των συμμετεχόντων χωρών Ελλάδας – Κύπρου – Ισραήλ, που θα ολοκληρωθεί, κατά την κυβέρνηση, και με την υπογραφή της από την Ιταλία

Τις προσπάθειες που έγιναν τα τελευταία περίπου πέντε χρόνια με στόχο τη στήριξη του ομολογουμένως δύσκολου έργου κατασκευής του αγωγού EastMed για τη μεταφορά ποσοτήτων από τα σημαντικά κοιτάσματα φυσικού αερίου της ανατολικής Μεσογείου (Κύπρου – Ισραήλ) στην Ευρώπη αναδεικνύει η υπογραφή σήμερα στην Αθήνα της σχετικής διακρατικής συμφωνίας μεταξύ των συμμετεχόντων χωρών Ελλάδας – Κύπρου – Ισραήλ, που θα ολοκληρωθεί, κατά την κυβέρνηση, και με την υπογραφή της από την Ιταλία.

Προφανώς το έργο, παρά τις δυσκολίες του [υψηλό κόστος, κάλυψη σημαντικής απόστασης υποθαλάσσια σε μεγάλα βάθη, υπάρχων σχεδιασμός διαφοροποιημένων διόδων (π.χ. Αίγυπτος), σκεπτικισμός Ιταλίας κ.λπ.], επιβεβαιώνει ιδιαίτερα στην παρούσα χρονική συγκυρία τον στρατηγικό του χαρακτήρα με δεδομένες τις εξελίξεις σε επίπεδο εξωτερικής πολιτικής και διπλωματίας, αποφεύγοντας πολιτικές “αστάθειες” και δίνοντας ένα ισχυρό μήνυμα στη γειτονική Τουρκία.

Αξίζει να σημειωθεί ότι η, υπό πλήρη σήμερα ιδιωτικοποίηση, ΔΕΠΑ από την περίοδο 2011-2012 είχε ασχοληθεί με τις δυνατότητες του έργου, όμως στην ουσία το ενδιαφέρον αναθερμάνθηκε από το 2016 με την υπογραφή της συμφωνίας συνεργασίας (Ιούνιος 2016) για την οριστικοποίηση των δραστηριοτήτων προ της εκπόνησης της μελέτης εφαρμογής μεταξύ της ΥΑΦΑ – Ποσειδών (κοινή εταιρεία των ΔΕΠΑ – Edison) και της Noble Energy International Ltd.

Ακολούθησαν τριμερείς συναντήσεις κορυφής αλλά και τεχνικού επιπέδου στην Αθήνα, αλλά και στην Κύπρο και στο Ισραήλ με τη συμμετοχή και της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, καθιστώντας σαφές ότι το έργο έχει την πλήρη υποστήριξη και της Ε.Ε. -αλλά όπως φαίνεται και των ΗΠΑ (Νόμος EastMed Act)-, καθώς αποτελεί μια σοβαρή επιλογή εξαγωγικής διαδρομής για το φυσικό αέριο της ανατολικής Μεσογείου πέραν των χωρών της Μέσης Ανατολής.

Ευρώπη

Το συγκεκριμένο project έχει ενταχθεί στα Έργα Κοινού Ενδιαφέροντος (Projects Common Interest – PCI) της Ε.Ε., στο πλαίσιο των οποίων προβλέπεται χρηματοδότηση από το μεγάλο πρόγραμμα Connecting Europe Facility – CEF (“Συνδέοντας την Ευρώπη”), με συνολικό προϋπολογισμό για ενεργειακά έργα ύψους 5,35 δισ. ευρώ για την περίοδο 2014-2020.

Ως έργο ευρωπαϊκού κοινού ενδιαφέροντος, οι εν εξελίξει δραστηριότητες ανάπτυξής του υποστηρίζονται από το CEF και το 2015 έλαβε συγχρηματοδότηση 2 εκατ. ευρώ.

Στην ανανεωμένη λίστα των PCIs του 2019 το συγκεκριμένο έργο έχει αναβαθμιστεί και περιλαμβάνεται στον Νότιο Διάδρομο προτεραιότητας φυσικού αερίου (Priority Corridor Southern Gas Corridor) προκειμένου να δημιουργηθεί η υποδομή για τη μεταφορά νέου φυσικού αερίου από τα αποθέματα της ανατολικής Μεσογείου. Σύμφωνα με τη λίστα των PCIs, ο αγωγός EastMed θα μεταφέρει ποσότητες αερίου στην Ευρώπη μέσω Κρήτης με σταθμό μέτρησης και ρύθμισης στη Μεγαλόπολη που στηρίζεται στα εξής έργα: υποθαλάσσιος αγωγός αερίου που θα συνδέει την Ελλάδα με την Ιταλία (σήμερα είναι γνωστός ως αγωγός Poseidon) και ενίσχυση της εσωτερικής μεταφορικής ικανότητας της Ιταλίας, περιλαμβανομένης αντίστοιχης ενίσχυσης και στην εσωτερική μεταφορική ικανότητα Νότου – Βορρά (Adriatica Line) αλλά και στην περιοχή της Απουλίας (αγωγός Matagiola – Massafra).

Το έργο

Ο EastMed είναι υποθαλάσσιος / χερσαίος αγωγός μήκους περίπου 1.900 χιλιομέτρων και συνδέει απευθείας τα κοιτάσματα της ανατολικής Μεσογείου με την Ελλάδα μέσω της Κύπρου και της Κρήτης, ενώ στόχος είναι η ολοκλήρωσή του να έχει γίνει έως το 2025.

Επί του παρόντος σχεδιάζεται να μεταφέρει αρχικά 10 και έως 16, δισεκατομμύρια κυβικά μέτρα φυσικού αερίου ετησίως από τα υποθαλάσσια κοιτάσματα της λεκάνης της Λεβαντίνης (Κύπρος – Ισραήλ), καθώς και από πιθανά κοιτάσματα αερίου στην Ελλάδα. Το κόστος εκτιμάται ότι θα ανέλθει συνολικά κοντά στα 6 δισ. ευρώ, ενώ η τελική επενδυτική απόφαση αναμένεται εντός του 2020.

Η ΔΕΠΑ εδώ και τουλάχιστον μια οκταετία έχει διερευνήσει τη δυνατότητα κατασκευής του EastMed. Η αφετηρία του είχε από τότε προσδιοριστεί υποθαλάσσια από τα κοιτάσματα προς το Βασιλικό της Κύπρου και συνέχιση της όδευσής του προς τις ακτές της Κρήτης και ακολούθως μέσω της Πελοποννήσου και της δυτικής Ελλάδας προς την Ιταλία μέσω του αγωγού IGI – Poseidon (επίσης ΔΕΠΑ).

Ο αγωγός, σε συνδυασμό με τους αγωγούς Poseidon και IGB, εκτιμάται ότι θα μπορεί να προμηθεύσει αέριο την Ιταλία και άλλες χώρες της νοτιοανατολικής Ευρώπης. Η Ε.Ε. αποτελεί μια σταθερή αγορά για το φυσικό αέριο της ανατολικής Μεσογείου και μάλιστα με “καλές” τιμές.

Το έργο συγχρόνως ενέχει τη “διαφοροποίηση” που επιδιώκουν οι ευρωπαϊκές πολιτικές σε τρία επίπεδα: αποτελεί μια νέα όδευση, από νέες πηγές αερίου και νέους προμηθευτές, με διέλευση μόνο από κράτη – μέλη της Ε.Ε. (Κύπρος, Ελλάδα, Ιταλία).

Δυσκολίες – βιωσιμότητα

Είναι γεγονός ότι το εφικτό του έργου έχει πολλάκις αμφισβητηθεί δημιουργώντας προβληματισμό και σκεπτικισμό ως προς την τελική απόφαση κατασκευής του. Πρόκειται για έναν μεγάλο αγωγό, βυθισμένο σε μεγάλα βάθη, με πολλές τεχνικού χαρακτήρα προκλήσεις, αρκετά υψηλό κόστος και ενώ υπάρχουν ήδη συμφωνίες των παραγωγών χωρών για εξαγωγές αερίου με την Ιορδανία, την Αίγυπτο κ.λπ.

Ωστόσο, οι μέχρι σήμερα τεχνικές μελέτες υποδεικνύουν ότι το έργο είναι τεχνικά εφικτό, διαθέτει την πλέον προηγμένη διαθέσιμη τεχνολογία και αποτελεί οικονομικά βιώσιμη επιλογή για την εξαγωγή φυσικού αερίου.

Ειδικότερα, τον Οκτώβριο 2016 κατόπιν και σχετικών συναντήσεων των ενδιαφερόμενων πλευρών, προέκυψε ότι το έργο είναι οικονομικά βιώσιμο, τεχνικά εφικτό αλλά και ανταγωνιστικό στο πλαίσιο του στόχου για την ενίσχυση της ενεργειακής ασφάλειας της χώρας μας και της ευρύτερης περιοχής, ενώ μπορεί να λειτουργήσει συμπληρωματικά με άλλες επιλογές μεταφοράς αερίου.

Σε σχετική εκδήλωση – συνάντηση εργασίας το 2016 είχαν παρουσιαστεί συγκεκριμένα τεχνικά και οικονομικά δεδομένα τα οποία καταδείκνυαν ότι το έργο μπορεί να προχωρήσει τεχνικά και οικονομικά προωθώντας τους στόχους της Ε.Ε. αλλά και τη γεωπολιτική σταθερότητα και ασφάλεια.

Είχε επισημανθεί ότι πρόκειται για αποδεδειγμένα βιώσιμη επιλογή που έχει τη δυνατότητα μεγιστοποίησης της συμβολής των κοιτασμάτων της ανατολικής Μεσογείου στην ενίσχυση της ευρωπαϊκής ενεργειακής ασφάλειας, λειτουργώντας συμπληρωματικά με άλλες περιφερειακές πρωτοβουλίες εξαγωγικού χαρακτήρα, καταλήγοντας ότι “είναι σκόπιμη η υλοποίησή του”.

Ρεπορτάζ της Αντιγόνης Ζούντα στην εφημερίδα “ΑΥΓΗ”

 

Σχόλια απενεργοποιημένα.

Powered by themekiller.com