Νέο Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας: Ανάγκη και μοχλός Ανάπτυξης

0

Αρθρο του Μιχάλη Βραχνάκη, αντιπρύτανη του ΤΕΙ Θεσσαλίας και μέλους της Επιτροπής Συνένωσης, το οποίο δημοσιεύτηκε στην εφημερίδα  Larissanet την Μεγάλη Πέμπτη, 5 Απριλίου 2018

H πρώτη επαφή του ΤΕΙ Θεσσαλίας και του Πανεπιστημίου Θεσσαλίας έγινε ήδη από το 2016 με ανταλλαγή επισκέψεων των διοικήσεων των δύο ιδρυμάτων. Σε αυτές τις συναντήσεις διαπιστώθηκε το μεγάλο εύρος πιθανών συνεργασιών και διατυπώθηκε η συναντίληψη συμπληρωματικότητας ακαδημαϊκών και ερευνητικών ενδιαφερόντων μεταξύ των δύο ιδρυμάτων. Ακολούθησε η υπογραφή πρωτοκόλλου συνεργασίας και συνάντηση αντιπροσωπειών τους το Μάιο του 2017. Κατά τη διάρκεια του 4ου Περιφερειακού Συνεδρίου για την παραγωγική ανασυγκρότηση στη Θεσσαλία, που πραγματοποιήθηκε  στη Λάρισα στις 10 και 11 Οκτωβρίου 2017, συστάθηκε από τον Υπουργό Παιδείας Επιτροπή για τη διερεύνηση των μορφών συνέργειας που θα μπορούσαν να αναπτυχθούν μεταξύ του Πανεπιστημίου Θεσσαλίας, του ΤΕΙ Θεσσαλίας και του ΤΕΙ Στερεάς Ελλάδας, με τελικό στόχο τη δημιουργία ενός νέου Πανεπιστημίου Θεσσαλίας. Το γεγονός αυτό σηματοδότησε την ένταξη του όλου εγχειρήματος αναδιάταξης των ΑΕΙ της Θεσσαλίας στη συνολική αναπτυξιακή προσπάθεια παραγωγικής ανασυγκρότησης της Περιφέρειας, κατ’ εφαρμογή του στρατηγικού σχεδιασμού δημιουργίας του ενιαίου χώρου της Ανώτατης Εκπαίδευσης και Έρευνας στην Ελλάδα.

Στην πρώτη της συνεδρίαση η επιτροπή ήταν 6-μελής, αποτελούμενη από δύο εκπροσώπους της Πρυτανείας καθενός από τα τρία Ιδρύματα. Μετά τις πρυτανικές εκλογές στο ΤΕΙ Θεσσαλίας και κατόπιν αιτήματος των εκπροσώπων του ΤΕΙ Θεσσαλίας να συμπεριληφθεί στην επιτροπή και ο νεοεκλεγείς Πρύτανης, η Επιτροπή μετατράπηκε σε 10-μελή, συμπεριλαμβάνοντας από έναν επιπλέον Αντιπρύτανη από τα άλλα 2 Ιδρύματα, καθώς και έναν εκπρόσωπο του Υπουργείου που είχε ρόλο συντονιστή.

Οι συνεδριάσεις της Επιτροπής οδήγησαν σταδιακά στη σύγκλιση των απόψεων για τη δημιουργία συγκεκριμένης πρότασης για το νέο Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας, η ολοκλήρωση της οποίας υπολείπεται κάποιων σημείων (π.χ. ονομασίες κάποιων νέων Τμημάτων, εάν κάποιο Τμήμα θα έχει τετραετές ή πενταετές Πρόγραμμα Σπουδών). Η πρόταση, η πιθανή βελτίωσή της σε επιμέρους πτυχές και η αποδοχή της οδηγεί στη δημιουργία ενός από τα μεγαλύτερα Πανεπιστήμια στην Ελλάδα, με 34 πανεπιστημιακά Τμήματα, υπαγόμενα σε 8 Σχολές και κατανεμημένα στις 4 πρωτεύουσες των νομών της Θεσσαλίας και τη Λαμία (14 Τμήματα στο Βόλο, 10 στη Λάρισα, 1 στα Τρίκαλα, 4 στην Καρδίτσα, και  5 στη Λαμία). Επιπλέον περιλαμβάνει τη δημιουργία ενός ισχυρού Ερευνητικού Κέντρου με επιμέρους τομείς έρευνας και τη θεσμοθέτηση 2-ετών προγραμμάτων μεταλυκειακής εκπαίδευσης με απευθείας εισαγωγή (χωρίς κατατακτήριες εξετάσεις).

Πρώτα θα πρέπει να απαντηθεί το ερώτημα αν υπάρχει ανάγκη μιας τέτοιας μορφής συνύπαρξης των 3 Ιδρυμάτων. Η απάντηση δεν μπορεί παρά να είναι καταφατική. Καταρχάς τα ΤΕΙ των δύο Περιφερειών βγαίνουν από την οικονομική κρίση λειτουργικά πληγωμένα, με σημαντικές ελλείψεις σε προσωπικό, υποδομές και εξοπλισμό. Χαρακτηριστικά αναφέρεται ότι το 2009, καθώς οδεύαμε προς την κρίση στο τότε ΤΕΙ Λάρισας υπηρετούσαν πάνω από 200 μόνιμα μέλη εκπαιδευτικού προσωπικού ενώ σήμερα ο αριθμός αυτός είναι 125. Υπάρχει τμήμα που δεν έχει κανένα μέλος ΔΕΠ, ένα άλλο που έχει δύο ενώ τα περισσότερα έχουν λιγότερα από δέκα. Είναι προφανές ότι με τόσο λίγο προσωπικό δεν μπορούν να καλυφθούν οι ακαδημαϊκές ανάγκες ενός τμήματος ΑΕΙ. Ταυτόχρονα, το Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας προσβλέπει, ως οφείλει, στην ενίσχυση του αναπτυξιακού του ρόλου σε επίπεδο κεντρικής Ελλάδας αλλά και της χώρας συνολικά.

Ενδιαφέρον αποτελεί και ο τρόπος με τον οποίο γίνεται η συνένωση. Η ανώτατη εκπαίδευση στη χώρα μας και ιδιαίτερα στη Θεσσαλία και στη Στερεά βίωσε το 2013 τη λαίλαπα του Σχεδίου Αθηνά, με σωρεία «ακαδημαϊκών αστοχιών» σε Καρδίτσα (κατάργηση Τμήματος Δασοπονίας), Τρίκαλα (δημιουργία Τμήματος Πολ. Μηχανικών ομότιτλο με το αντίστοιχο στη Λάρισα), σε Λάρισα (ένωση Τμημάτων Φυτικής και Ζωικής Παραγωγής) και στις άλλες πόλεις της Στερεάς. Το Υπουργείο ανορθολογικά και χωρίς ακαδημαϊκή βάση αποφάσιζε εκ των άνω. Τώρα η πανθομολογούμενη ανάγκη συνένωσης έχει αφεθεί στην προαναφερόμενη Επιτροπή που με τη χρήση καθαρά ακαδημαϊκών και αναπτυξιακών κριτηρίων ολοκληρώνει ένα ΣΥΝΟΛΙΚΟ σχέδιο, βιώσιμο και ωφέλιμο για τις τοπικές κοινωνίας. Ο Υπουργός θα λάβει το πόρισμα της Επιτροπής και θα το βελτιώσει στο βαθμό που απαιτείται (στη βάση εξεύρεσης πόρων, νομοτεχνικής βελτίωσης, κ.λπ.) ώστε να σταλεί για έγκριση στις Συγκλήτους των Ιδρυμάτων και εν τέλει να γίνει νόμος του κράτους.

Τι σημαίνει στην πραγματικότητα η συνένωση; Με τη συνένωση θα δημιουργηθεί το ΤΡΙΤΟ ΜΕΓΑΛΥΤΕΡΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΤΗΣ ΧΩΡΑΣ. Τα 34 τμήματα του νέου Πανεπιστημίου Θεσσαλίας, εκ των οποίων τα 15 θα είναι νέα με επικαιροποιημένα προγράμματα σπουδών, θα ανταποκρίνονται καλύτερα στις αναπτυξιακές ανάγκες της περιφέρειας. Επιπλέον θα δημιουργηθούν 2ετείς σπουδές εφαρμοσμένων επιστημών ΕΝΤΟΣ του Πανεπιστημίου Θεσσαλίας, που θα ολοκληρώνουν έτσι τις μεταλυκειακές επαγγελματικές προοπτικές των παιδιών μας. Για παράδειγμα θα μπορεί ένα παιδί που τελείωσε κάποιο από τα ΕΠΑΛ της Λάρισας, αντί να αναζητά στη Θεσσαλονίκη και στην Αθήνα μία επαγγελματική προοπτική με σύντομο χρόνο σπουδών (βλέπε χρήματα σε ιδιωτικά ινστιτούτα κατάρτισης), να εγγράφεται σε διετές πρόγραμμα σπουδών που θα οργανώνει το Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας στη Λάρισα, θα χρησιμοποιεί υλικοτεχνική και εργαστηριακή υποδομή από τα υπάρχοντα Πανεπιστημιακά Τμήματα (άρα αρτιότατη εκπαιδευτική υποστήριξη) και θα παρακολουθεί ένα σύγχρονο πρόγραμμα κατάρτισης που θα έχει οργανωθεί από το Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας. Στους απόφοιτους θα παρέχεται δίπλωμα επιπέδου 5, χωρίς ανάγκη πιστοποίησης από τον ΕΟΠΠΕΠ. Το σημαντικότερο όμως θα είναι η δυνατότητα επέκτασης των σπουδών του παιδιού αυτού σε κάποιο Πανεπιστημιακό Τμήμα, και κατόπιν σε κάποιο μεταπτυχιακό πρόγραμμα αλλά ακόμα και η απόκτηση διδακτορικού τίτλου! Πέρα όμως από τα πανεπιστημιακά τμήματα και τις διετείς δομές το Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας θα έχει τη δυνατότητα να οργανώσει Ερευνητικά και Αναπτυξιακά Ινστιτούτα σε συνεργασία με την τοπική αυτοδιοίκηση και τους αναπτυξιακούς φορείς (π.χ. αναπτυξιακές, επιμελητήρια κ.λπ.).

Το εγχείρημα είναι μεγάλο και είναι πραγματικά κρίμα να «τορπιλίζεται» εν τη γενέσει του από κοντόφθαλμες ωφελιμιστικές σκέψεις, φοβίες και αγχωτικές συμπεριφορές. Το μόνο που επιτυγχάνεται με αυτό τον τρόπο είναι να δημιουργούνται αρνητικά κοινωνικά ανακλαστικά με αποδέκτες τους φοιτητές μας. Ας αφεθεί η Επιτροπή να ολοκληρώσει ανεπηρέαστη το πραγματικά δύσκολο έργο της, που θα οδηγήσει σε ένα ακμαίο Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας με σημαντικότατες κοινωνικές ωφέλειες. Σε αυτή την προσπάθεια, ο ρόλος των τοπικών κοινωνιών και των φορέων τους θα πρέπει να είναι υποστηρικτικός και εποικοδομητικός, μακριά από τοπικιστικά αντανακλαστικά και πρακτικές υπόθαλψης μικρότερων ή μεγαλύτερων ιδιοτελών συμφερόντων.

Please follow and like us:
13

Comments are closed.

Powered by themekiller.com